GÖNÜLLERİN ALBAYI HÜSEYİN FIRAT

Hüseyin Canerik

Pülümür Mezra köyünden Süleyman Ağa (Sadık, 1854–1935), Areli (Areyiz) aşiretinin lideriydi. İkisi kız, üç çocuk babasıydı. Oğlu Kamer Ağa (1885–1926), bir kan davası sonucu gerçekleşen aşiret saldırısında hayatını kaybetti. Babasının öldürülmesine  tanık olan Ali Efendi, genç yaşta yakalandığı hastalığa yenik düştü. Bir dönem Pülümür Kaymakamlığında görev yapan Ali, Kovuklu köyünden Rıza Bey’in kızıyla evliydi. Genç yaşta dul kalan kadının gözyaşları ve ağıtları, Azgulere Ormanı’nın belleğinde hâlâ saklı.

Hüseyin Fırat (1937-2025)

Süleyman Ağa’nın kızlarından Beser Hatun (1897–1994), Uzunevler (Pardiye) köyünün ileri gelenlerinden Kamer (Porik) Ağa’yla (Kamer Kılıç, 1895–1959); Elife Hatun (?-1982) ise Mezra Köyü Muhtarı Hıdır Fırat’la (Ferhat Ağa’nın oğlu, ?–1938) evlendi. Elife Hatun, Hüseyin Fırat’ın (1937–1 Kasım 2025) annesiydi. Hüseyin, annesinin kucağında öksüz kaldığında Elife genç bir kadındı.

Hüseyin Fırat (1937-1 Kasım 2025), annesi Elife Fırat (?-1982) Fotoğraf: Işık Suna Aydın (Fırat) arşivi

Hüseyin Fırat, kundakta bir bebekken uzun ve yorucu bir yolculuğa çıkarıldı. Gözlerini Çanakkale Biga’da açtı. Sürgünde bir bebekti artık. Biga’da 18 yaşına geldiğinde memleketine döndü. Öğretmen ağabeyi Pir Ahmet (?-1954),  düğününe sayılı günler kala Elazığ’da apandisit tedavisi gördüğü hastanede hayatını kaybetti.

Süleyman Ağa’nın kızı Beser Kılıç (Beser Hatun, 1897-1994), Hüseyin Fırat’ın teyzesiydi. Fotoğraf: Ali Kılıç, Son Porik, s. 22

Yaz mevsimiydi. Mezra köylüleri Keşiş Yaylası’ndaydı. Düğün için imece usulü toplanan süte acı ve gözyaşı karıştı.

Elife Hatun, eşinden sonra evlat acısıyla sarsıldı. 17 yaşındaki Hüseyin, babasının ardından ağabeyinin kaybıyla tanıştı. Ferhat Ağa’nın torunu, Nazımiye’nin tanınmış ailelerinden Mamağa’nın kızı Melek Hanım’la evlendi.

Nazimiye’den Pülümür’e gelin gelen Melek Hanım, köklü bir ailenin kızıydı. Fotoğraf: Neslihan Fırat Coşkun arşivi

Pülümür’deki atölyesinde yıllarca elektrik ustalığı yaptı. İlçe merkezindeki evinin kapısı konuklara her zaman açıktı. Kirada oturan ailenin sofrası zengindi. Melek Hanım, konuklarını ağırlama konusunda kusursuzdu. Pülümür’ün girişindeki bu ev, hâlâ ilçenin en güzel yapılarından biri sayılır. Köyden ilçeye gelenlerin, kamu kurumlarında işi uzayanların, tedavi görenlerin tereddütsüz uğradığı bir evdi.

Büyük travmalar, zor yıllar…

Hüseyin Usta, birkaç basamak inilerek girilen atölyesinde elektrikle ilgili her işi yapardı. Ancak yaşadığı travmalar ve çektiği acılar çoğu kişi tarafından bilinmezdi. 1938’de babasını, 1954’te ağabeyini, 1982’de annesini sonsuzluğa uğurladı. Yalova’ya taşındığında birkaç yıl huzur bulduysa da bu kısa sürdü. Hayat arkadaşı Melek Hanım’ı gözyaşlarıyla Paşakent Mezarlığı’na uğurladığında acıların yükü altında yorgun düştü.

Hüseyin Fırat’ın dedesi Ferhat Ağa’dan kalma tarihî su değirmeninin taşı, Pülümür Mezra köyü Pişi Deresi’nin kıyısında zamana direniyor. Fotoğraf: Hüseyin Canerik

Bir süredir yoğun bakımda tedavi gören Hüseyin Fırat, 1 Kasım akşamı aramızdan ayrıldı. Bugün saat 13.00’te Yalova Hacıbektaş Cemevinde ailesi, yakınları, dostları ve hemşehrileri son görevlerini yerine getirdi.

1937 yılında Pülümür Mezra köyünde dünyaya gelen, bebekliğinde öksüz kalan, kundakta sürgünle tanışan Hüseyin Usta, şimdi Yalova Paşakent Mezarlığı’nda sevgili eşi Melek Hanım’la yan yana uyuyor.

88 yıllık ömre bin yıllık acıyı sığdıran Albay’a yıldızlar ağlıyor şimdi…

(Yalova, 2 Kasım 2025)

Related Posts

PÜLÜMÜR ÇATALYAKA VE SALÖRDEK NOTLARI: ALİ DOĞAN’IN YIKILAN EVİ, ORMANDA PATLAYAN MERMİLER

Hüseyin Canerik Çatalyakalı Ali Doğan’ın, yolun kıyısında, ceviz ağaçlarının altındaki evi, tarumar edilen bir coğrafyanın tüm izlerini saklıyor. Köy okullarının (Çatalyaka, Gökçekonak vd.) ve sağlık evlerinin, terk edilmiş yapıların  çatılarını…

PÜLÜMÜR HINZORİ’DEN BURSA KEMALPAŞA ÇARDAKBELEN KÖYÜNE SAVRULAN ÜNLÜ TAŞ YAPI USTASI HASAN GÜNAL

Hüseyin Canerik Pülümür Hınzori köyünden Hasan Günal… Onu çoğumuz Hasan Çakır olarak tanırız.  Çakır unvanı, ona gök mavisi gözlerinden armağan. Işık saçan gözleri, günümüz diplomatlarına taş çıkartan diplomasi dili, zekâsı…

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Kaçırdıkların

PÜLÜMÜR ÇATALYAKA VE SALÖRDEK NOTLARI: ALİ DOĞAN’IN YIKILAN EVİ, ORMANDA PATLAYAN MERMİLER

  • Ağustos 13, 2026
  • 29 views
PÜLÜMÜR ÇATALYAKA VE SALÖRDEK NOTLARI: ALİ DOĞAN’IN YIKILAN EVİ, ORMANDA PATLAYAN MERMİLER

PÜLÜMÜR HINZORİ’DEN BURSA KEMALPAŞA ÇARDAKBELEN KÖYÜNE SAVRULAN ÜNLÜ TAŞ YAPI USTASI HASAN GÜNAL

  • Ağustos 3, 2026
  • 50 views
PÜLÜMÜR  HINZORİ’DEN BURSA KEMALPAŞA ÇARDAKBELEN KÖYÜNE SAVRULAN ÜNLÜ TAŞ YAPI USTASI HASAN GÜNAL

PÜLÜMÜR DOĞANKÖY’DE (QEWU) ALİ HAYDAR DOĞAN VE KÖYLÜLERİN ZAFERİ: DOĞANKÖY YOLA KAVUŞTU

  • Temmuz 20, 2026
  • 51 views
PÜLÜMÜR DOĞANKÖY’DE (QEWU) ALİ HAYDAR DOĞAN VE KÖYLÜLERİN ZAFERİ: DOĞANKÖY YOLA KAVUŞTU

YUNAK SÜLÜKLÜ MİMAR SİNAN İLKOKULUNDA PARALI YEMEK TARTIŞMASI VE İLÇE MİLLÎ EĞİTİM MÜDÜRÜ MAHMUT İŞCAN’A DÜŞEN GÖREV

  • Haziran 23, 2026
  • 34 views
YUNAK SÜLÜKLÜ MİMAR SİNAN İLKOKULUNDA PARALI YEMEK TARTIŞMASI  VE İLÇE MİLLÎ EĞİTİM MÜDÜRÜ MAHMUT İŞCAN’A DÜŞEN GÖREV

ÇAYIRLI YUKARIKARTALLI KÖYÜNDE BAŞLAYAN UZUN BİR YÜRÜYÜŞ: İMAM MERAL

  • Haziran 23, 2026
  • 60 views
ÇAYIRLI YUKARIKARTALLI KÖYÜNDE BAŞLAYAN UZUN BİR YÜRÜYÜŞ: İMAM MERAL

GÜLE GÜLE SEVGİLİ İBRAHİM

  • Mayıs 30, 2026
  • 93 views
GÜLE GÜLE SEVGİLİ İBRAHİM