Hüseyin Canerik

Pülümür ilçe merkezinin güneydoğusundaki Doğanköy (Qewu), 1993’te tamamen boşaltılmış köylerimizden. Meşe ormanının sevgiyle sardığı köy, 3 mahalleden oluşuyor. Küçük çaplı tarımsal üretim ve hayvancılık yapılan köyde bir zamanlar 35 dolayında aile yaşardı. Köylülerden Haydar Doğan, küçükbaş hayvan nöbetinin sırayla tutulduğunu, ortalama 33 günde bir davar nöbetine gittiklerini anlatıyor. Küçükbaş hayvanı olmayan birkaç aile sayısı da dikkate alındığında köyün eski nüfusu tahmin etmek zor değil.  Doğanköy, Doğan ailelerinin köyü.  Sakinlerinin soyadından adını aldığı düşünülen Doğanköy’de, belirlenebildiği kadarıyla yalnızca Erdinç ailesinin soyadı farklı.

Doğanköylü çocuklar, barakada hizmet veren Doğanköy İlkokulunda öğrenim görürdü.  O yapı, yıllar önce zamana yenik düşmüş. Daha önce kullanılan Salördek-Çatalyaka-Beğendik güzergâhının uzunluğu, köylüleri canından bezdirmiş. Fransa’da yaşayan köylülerden Ali Haydar Doğan, insansızlaştırılan köyün canlanması için ilk iş olarak yol sorununa el atmış. Yurtiçinde ya da yurtdışında yaşayan köylüleriyle iletişim kurmuş. Köye yol projesi bu şekilde başlamış.

Doğan, 2023 yılında köylülerin daha önce kullandığı patikayı esas alan yol projesini uygulamak için tatilinin tamamını arazide geçirmiş. İş makinesi operatörlerine çay demlemiş, yemek yapmış. Tatili sona erdiğinde nöbeti yakını Haydar Doğan devralmış. Yol çalışmaları, Doğanköylü “iki Haydar’ın” (Ali Haydar Doğan ve Haydar Doğan) çabası, köylülerin desteği ve Tunceli İl Özel İdaresinin katkılarıyla 3 yılda tamamlanmış.

Doğanköy yolunun son etabı için 2025 yılı sonbaharında günlüğü 13 bin liraya dozer kiralanmış. Ali Haydar Doğan ve Haydar Doğan, belki deniz kıyısında geçirilecek tatilini yol çalışmaları için arazide geçirmiş.  

Köy, 2025 sonbaharında yola kavuşmuş.

18 Temmuz sabahı Kırmızıköprü Gomederi’den, Doğanköy yoluna düşüyoruz. Yaklaşık  5 km uzunluğundaki yolda ayı izinden başka bir ize rastlamıyoruz. Birkaç gün önce yere düşen yağmur damlacıkları, özlem gidermek için köye giden köylülerin kullandığı  araç izlerini silmiş. Salördek Deresi’nin, Yılmaz Cömert-Kamer Düzgün’e ait  değirmen yıkıntılarına yakın bölümünde henüz köprü yapılmadığından, köylülerden Musa Doğan’ın usta ellerinin ürünü ahşap iki köprüden karşıya geçiyoruz. Ağır adımlarla yokuşu tırmanıyoruz. Haftalarca süren zorlu mücadeleyle kayaları yola dönüştürenlerin başarısını alkışlıyoruz.

Köy yolunun kıyısındaki Doğanköy Mezarlığı’nda toprağa gömülen acılara ortak oluyoruz. 22 yaşındayken 3 çocuğuna veda eden Saray Doğan’ı ve Mezra İlkokulunda görev yapan Eğitmen Hasan Doğan’ı (1916-1977) saygı ve sevgiyle anıyoruz. Anıt meşe ağaçlarının gölgesinde, toprağın derinliklerinde huzur içinde uyuyan Doğan ve Erdinç ailelerinin değerli bireylerini saygıyla selamladıktan sonra yola devam ediyoruz.

Köyün girişinde bizi kavak ağaçları karşılıyor. Yol kenarlarında ve çocuk boyunu aşan sararmış otlarla kaplı tarlalardaki anıt meşe ağaçlarının gövdelerine sevgiyle sarılıyoruz. Kökleriyle toprağı sımsıkı kavrayan ağaçların önünde eğiliyoruz.

Doğanköy’de 33 yıl önce terk edilen evlerin yıkıntılarına karışan acı ve sevinçlerin izini sürüyoruz: Yan yana dizili  yıkıntılar, beyaz dut ağaçları, bazı dalları kurumaya yüz tutmuş ceviz ağacı, kavaklar, söğütler, gökyüzüne uzanan yüzyıllık meşe ağaçları… İçinde bir bardak su bile olmayan su deposu… Bozayıların ağır yükünü taşıyamayan iki  dut ağacının beyaz dutlarından tadıyoruz. Yaşıtımız meyve ağaçlarını bin bir zorlukla diken çalışkan köylüleri yürekten selamlıyoruz.

Doğanköy’de iki kardeş, Süleyman ve Kemal Doğan kardeşler, birkaç yıl önce zor koşullar altında taşınan malzemeyle yapılan evlerinde yaşıyor. İçme suyunun olmayışı, köyün en büyük sorunlarından biri. İki kardeşin kendi olanaklarıyla getirdiği su, dış etkenlere açık. Tahminen 2 km uzaklıktaki kaynaktan köye su getirmek, öncelikli sorunlardan biri olarak görülüyor. Köye dönüş için su sorununun çözüme kavuşturulması gerektiği belirtiliyor.

Doğanköy’e veda ederken Ali Haydar Doğan’ı, Haydar Doğan’ı ve köyün çalışkan köylülerini selamlıyoruz. Yıldızlara kavuşan güzel yürekli köylüleri sevgiyle anarak köyden ayrılıyoruz.

(Pülümür Doğanköy, 18 Temmuz 2026)